جیجی گابریل، مکس داومن و چالش مدیریت یک پدیده جوان
درخواست ناگهانی جیجی گابریل برای جدایی از منچستریونایتد، بار دیگر دشواری مدیریت استعدادهای جوان در فوتبال مدرن را برجسته کرده است.
درخواست ناگهانی جیجی گابریل برای جدایی از منچستریونایتد، بار دیگر دشواری مدیریت استعدادهای جوان در فوتبال مدرن را برجسته کرده است.
جیجی گابریل بهطور رسمی از منچستریونایتد خواسته است ثبت قراردادش با این باشگاه با اثر فوری لغو شود. این درخواست در بدترین زمان ممکن برای شیاطین سرخ مطرح شده؛ تیمی که هنوز تحت تأثیر شکست در دربی منچستر مقابل منچسترسیتی قرار دارد و پس از چهار بازی فصل جدید، در رتبه سیزدهم جدول لیگ برتر قرار گرفته است.
موج توجه به گابریل طی یک سال گذشته بهشدت افزایش یافته است. این مهاجم جوان در دیدارهای پیشفصل نخستین بازی خود برای تیم بزرگسالان منچستریونایتد را انجام داد و در پیروزی ۲ بر یک مقابل اتلتیکومادرید، در دقایق پایانی به میدان رفت.
انتظار میرفت گام بعدی، حضور او در مسابقات رسمی باشد، اما مایکل کریک هنوز نام این بازیکن ۱۵ ساله را در فهرست روز مسابقه منچستریونایتد در فصل ۲۰۲۷-۲۰۲۶ قرار نداده است.
هفته گذشته، کریک در آستانه نخستین بازی یونایتد در لیگ قهرمانان اروپا مقابل صباح جمهوری آذربایجان، نام شیا لسی و هری آمس، دو استعداد دیگر آکادمی، را در فهرست تیم قرار داد و گابریل که هواداران در فضای مجازی او را «مسی کوچولو» مینامند، تنها در لیگ جوانان برابر همین حریف به میدان رفت.
گابریل هرگونه ناراحتی احتمالی خود را با یک نمایش درخشان پاسخ داد و با هتتریک در پیروزی ۵ بر صفر یونایتد، به جوانترین بازیکن تاریخ این باشگاه تبدیل شد که در لیگ جوانان هتتریک میکند. با این حال، او پس از آن تمام اشارهها به منچستریونایتد را از صفحات اجتماعی خود حذف کرد.
به نظر میرسد نوعی سوءتفاهم باعث شکلگیری این وضعیت شده است؛ اتفاقی که این پرسش را مطرح میکند که باشگاهها در عصر دیجیتال، زمانی که انتظارات غیرواقعبینانه از استعدادهای جوان به اوج رسیده، چگونه باید با پدیدههای نوجوان خود برخورد کنند.
نبردی دشوار در پیش است

رئال مادرید، بارسلونا، پاریسنژرمن و بایرن مونیخ همگی برای جذب گابریل تلاش میکنند. با این حال، منچستریونایتد هیچ قصدی برای موافقت با جدایی او ندارد و مدیران ارشد باشگاه تلاش میکنند نظر این بازیکن را تغییر دهند.
سر جیم رتکلیف، رئیس هیئت مدیره INEOS، در مدت کوتاهی که مسئولیت اصلی فوتبال منچستریونایتد را بر عهده داشته، به دلیل مجموعهای از تصمیمات بحثبرانگیز با اعتراض هواداران مواجه شده است. از دست دادن استعدادی که از او به عنوان یک پدیده نسل یاد میشود، میتواند فشارها بر او را افزایش دهد.
گابریل تا تابستان آینده با منچستریونایتد قرارداد دارد، اما عضو ساختار تماموقت باشگاه یا بازیکن بورسیه نیست و از نظر قانونی، اگر گذرنامه اروپایی داشته باشد، پس از ۱۶ ساله شدن در ۱۶ اکتبر میتواند آزادانه از باشگاه جدا شود.
یونایتد اکنون در حال بررسی همین موضوع است. پدر گابریل، جو اوکیراویل، فوتبالیست حرفهای سابق است که دو بازی ملی برای ایرلند انجام داده و مادر او نیز اصالتی قبرسی-یونانی دارد. بر اساس قوانین پسابرگزیت، گابریل در صورتی که تابعیت دوگانه داشته باشد، میتواند پیش از ۱۸ سالگی از انگلیس به یکی از کشورهای عضو اتحادیه اروپا منتقل شود.
شیاطین سرخ سال گذشته توانستند گابریل را از پیوستن به منچسترسیتی دور نگه دارند، اما این بار شرایط دشوارتر به نظر میرسد. حتی ممکن است تصمیم او برای جدایی قطعی شده باشد. او قرار بود روز شنبه در تمرین تیم اصلی شرکت کند، اما در تمرین حاضر نشد و در طول این هفته نیز در کارینگتون دیده نشده است.
کریک قصد داشت گابریل را در فهرست تیم برای دیدار چهارشنبه شب مقابل برایتون در دور سوم جام اتحادیه انگلیس قرار دهد. اگر او در این مسابقه به میدان میرفت، به جوانترین بازیکن تاریخ منچستریونایتد تبدیل میشد که برای تیم بزرگسالان بازی کرده است، اما حضور او در این مسابقه منتفی شده است.
یک استعداد واقعی

آکادمی منچستریونایتد از زمان ظهور مارکوس رشفورد، یک ابرستاره واقعی دیگر پرورش نداده و گابریل از زمان پیوستن به ردههای پایه باشگاه در ۱۱سالگی، به یکی از بزرگترین امیدهای این آکادمی تبدیل شده است.
او مهاجمی دوپا با چابکی چشمگیر است که میتواند از فشردهترین فضاها عبور کند و زمانی که دروازه را میبیند، از قدرت تمامکنندگی بالایی برخوردار است.
مقایسه گابریل با لیونل مسی چندان به سود او نیست، اما سبک بازی او شباهتهایی به نیمار، یکی از همتیمیهای سابق ستاره آرژانتینی در بارسلونا، دارد. گابریل حتی از همان مدل کفشهای نایکی استفاده میکند که این بازیکن برزیلی میپوشد و در مارس ۲۰۲۵ نیز قرارداد پردرآمد جدیدی با این شرکت تولیدکننده تجهیزات ورزشی امضا کرد.
گابریل فصل گذشته در ۱۴سالگی به تیم زیر ۱۸ سال منچستریونایتد راه یافت و یک رکورد دیگر را نیز شکست. او در ۲۱ بازی لیگ، ۲۰ گل به ثمر رساند و نخستین جایزه بهترین بازیکن فصل لیگ برتر زیر ۱۸ سال را به دست آورد. همچنین به جوانترین برنده جایزه «جیمی مورفی» بهترین بازیکن جوان سال منچستریونایتد تبدیل شد.
او در ماه اوت به تیم زیر ۲۱ سال راه یافت و در نخستین بازی خود مقابل ایپسویچ، دو پاس گل داد و یک گل چیپ زیبا به ثمر رساند تا یونایتد با نتیجه ۵ بر صفر پیروز شود. هفت روز بعد نیز در پیروزی ۴ بر یک مقابل لسترسیتی در فهرست گلزنان قرار گرفت.
مجموع این عملکردها نشان میدهد گابریل از نظر روند پیشرفت، بسیار جلوتر از همسنوسالان خود قرار دارد. بنابراین قابل درک است که فشارها برای قرار گرفتن او در ترکیب تیم اصلی افزایش یافته، بهخصوص در شرایطی که منچستریونایتد در یکسوم هجومی زمین به خلاقیت بیشتری نیاز دارد و مکس داومن در آرسنال نیز عملکرد موفقی داشته است.
آرسنال و مدیریت مکس داومن

در سپتامبر ۲۰۲۲، اتان نوانری با ۱۵ سال و ۱۸۱ روز سن، زمانی که برابر برنتفورد برای آرسنال به میدان رفت، به جوانترین بازیکن تاریخ لیگ برتر تبدیل شد. اگرچه روند پیشرفت او در یک سال گذشته کند شده و آرسنال او را به مارسی و بوروسیا دورتموند قرض داده است، نوانری اکنون بیش از ۵۰ بازی برای توپچیها انجام داده و در ۱۹سالگی همچنان آینده روشنی پیش رو دارد.
آرسنال بار دیگر با مکس داومن رویکرد «اگر به اندازه کافی خوب هستی، پس به اندازه کافی بزرگ هستی» را در پیش گرفته است. داومن در اوت ۲۰۲۵، زمانی که میکل آرتتا او را مقابل لیدز یونایتد به میدان فرستاد، به دومین بازیکن جوان تاریخ لیگ برتر تبدیل شد.
او در ماه مارس با یک حرکت انفرادی تماشایی مقابل اورتون، رکورد جیمز وان را شکست و به جوانترین گلزن تاریخ لیگ برتر تبدیل شد؛ آن هم در ۱۶ سال و ۱۳۹ روزگی.
داومن در ماه مه نیز به جوانترین بازیکن تاریخ تبدیل شد که قهرمانی لیگ برتر را تجربه کرده است. او این هفته نیز با ثبت دو گل در پیروزی ۴ بر ۲ آرسنال مقابل ایپسویچ در جام اتحادیه، به دومین بازیکن ۱۶ ساله تاریخ تبدیل شد که برای یک تیم لیگ برتری در یک رقابت مهم دبل میکند؛ رکوردی که پیش از او تنها وین رونی در اختیار داشت.
داومن تاکنون در ۱۴ بازی برای تیم بزرگسالان آرسنال به میدان رفته و ترکیبی منحصربهفرد از تکنیک، جسارت و بلوغ فیزیکی را به نمایش گذاشته است؛ ویژگیهایی که باعث شده آرتتا نتواند او را نادیده بگیرد.
سرمربی آرسنال حتی خودش نیز داومن را در کنار مسی قرار داده، اما همزمان با دقت و انتخاب زمان مناسب، روند رشد این بازیکن نوجوان را مدیریت میکند.
آرتتا پس از دیدار مقابل ایپسویچ گفت:
«ما باید مراقب او باشیم. او ۱۶ ساله است و چنین چیزی را در این لیگ نمیبینید. در دیگر لیگهای اروپا شرایط کاملاً متفاوت است. اما در این لیگ، با توجه به فشارهایی که مسابقات، بازیکنان و همه چیز به شما وارد میکنند، واقعاً باید مطمئن شویم هر بار که او را به زمین میفرستیم، در شرایط مناسب و با آمادگی لازم باشد. ما در تلاش برای انجام همین کار هستیم.»
«نوبت او خواهد رسید»

گابریل از نظر فیزیکی قابل مقایسه با داومن نیست. او جثه بسیار ظریفی دارد و اغلب کوچکترین بازیکن زمین است. هرچند جنگندگی و اراده او تا حدی این ضعف را جبران میکند، اما استفاده عجولانه از او در تیم اصلی میتواند برای منچستریونایتد نتیجه معکوس داشته باشد؛ بهخصوص اگر او بلافاصله تأثیرگذاری قابل توجهی داشته باشد.
در چنین شرایطی، کریک ممکن است تحت فشار قرار بگیرد تا هر هفته از گابریل استفاده کند و این موضوع فشار زیادی به بدن نوجوان او وارد خواهد کرد.
آرتتا این فرصت را دارد که داومن را به شکل مقطعی در ترکیب قرار دهد، چرا که آرسنال از ترکیب عمیقی برخوردار است و سرمربی میتواند تیمهای مختلفی را به میدان بفرستد که همچنان توانایی پیروزی داشته باشند.
در مقابل، منچستریونایتد در تمامی خطوط ضعیفتر است و سطح عملکرد تیم نیز دائماً نوسان دارد. اگر کریک ناگهان گابریل را از برنامههای خود کنار بگذارد، ممکن است به محافظهکاری متهم شود؛ آن هم در شرایطی که تیم برای بهبود شرایط خود تلاش میکند. از سوی دیگر، اگر گابریل وارد ترکیب شود و نتواند تأثیر لازم را بگذارد، ممکن است عدهای او را استعدادی بیش از حد بزرگشده بدانند.
با این حال، به نظر دنی سیمپسون، بازیکن سابق آکادمی منچستریونایتد، کریک تاکنون تصمیمات درستی گرفته است. سیمپسون در سالهای پایانی دوران درخشان سر الکس فرگوسن از آکادمی یونایتد به تیم اصلی راه یافت.
او در گفتوگویی اختصاصی با GOAL گفت:
«شما دیدید آرسنال با مکس داومن چه کار کرده است. او وارد ترکیب شد، بعد از آن بیرون رفت، مدتی خبری از او نبود و دوباره ممکن است به ترکیب برگردد. فکر میکنم شرایط برای داومن راحتتر است.»
«من از آکادمی یونایتد آمدم؛ چیزی که مردم متوجه آن نیستند همین است. زمانی که در یونایتد بودم، تیم فوقالعاده بود. میتوانستم ۱۰ دقیقه بازی کنم، چون بیشتر اوقات ۲ بر صفر یا ۳ بر صفر جلو بودیم. اولین یا دومین بازیام را انجام میدادم و در تیم دوم کنار بازیکنانی بازی میکردم که حتی میتوانستند لیگ برتر را ببرند.»
«فکر میکنم شرایط داومن هم همینطور است. او وارد تیمی میشود که اعتمادبهنفس بالایی دارد، سرشار از بازیکنان فوقالعاده است و بازیها را میبرد.»
«بازیکنان تیم دوم آرسنال هم، درست مثل یونایتد در گذشته، کیفیت بسیار بالایی دارند. بنابراین ورود به زمین، تأثیرگذاری و ارائه یک بازی خوب برای او آسانتر است. فکر میکنم شرایط فعلی یونایتد کمی متفاوت است. همه ما میخواهیم گابریل را ببینیم و حضورش هیجانانگیز است، اما شرایط او با مکس داومن در آرسنال کاملاً متفاوت است.»
«فکر میکنم مایکل کریک میداند چه کاری را و چه زمانی انجام دهد. این موضوع را تا حدی در مورد شیا لسی هم دیدهایم. من با شیا تمرین کردهام و او را از نزدیک دیدهام و میگویم که استعداد فوقالعادهای دارد. فقط اجازه دهید گابریل تمرین کند، در کنار تیم باشد و نوبت او هم خواهد رسید.»
حسرت لامین یامال

از سوی دیگر، زمانی که بازیکنان جوان جاهطلب میبینند همنسلانشان در سطح اول فوتبال میدرخشند، جلوگیری از پیشرفت آنها دشوار است. حتی اگر گابریل بپذیرد که شرایط او با داومن متفاوت است، احتمالاً پیشرفت لامین یامال در بارسلونا را نیز با حسرت دنبال میکند.
یامال هنگام نخستین بازی خود برای تیم بزرگسالان بارسلونا در سال ۲۰۲۳، تنها ۱۵ سال و ۹ ماه و ۱۶ روز داشت و از نظر فیزیکی نیز شرایطی مشابه گابریل داشت. همین موضوع او را در برابر تکلها و برخوردهای شدید آسیبپذیر میکرد، اما سرعت انفجاری و هوش بالای فوتبالی یامال به او اجازه میداد از مدافعان حریف عبور کند.
لالیگا همچنین از نظر فیزیکی فشار کمتری نسبت به لیگ برتر دارد و تمرکز بیشتری روی نظم تاکتیکی و حفظ مالکیت توپ نسبت به انتقالهای پرسرعت وجود دارد. چنین شرایطی محیط مناسبی برای رشد بازیکنان تکنیکی است. در فضای سخت و بیرحم لیگ برتر که زمان در اختیار داشتن توپ بسیار محدود است، شاید یامال نیز نمیتوانست به این سرعت به یک ستاره تبدیل شود.
ممکن است گابریل تصور کند بارسلونا یا رئال مادرید میتوانند مسیر او برای تبدیل شدن به یک ستاره بزرگ را سریعتر کنند. این تصور قابل درک است، اما زمانبندی اهمیت زیادی دارد.
زمانی که یامال در بارسلونا نخستین بازی خود را انجام داد، این تیم زیر نظر ژاوی در مسیر قهرمانی لالیگا قرار داشت، اما از مرحله گروهی لیگ قهرمانان اروپا حذف شده بود.
رافینیا، عثمان دمبله و فران تورس هنوز به سطح امروزی خود نرسیده بودند و فضای بیشتری برای تغییر سلسلهمراتب تیم وجود داشت. اکنون بارسلونا بازیکنانی مانند یامال، رافینیا در اوج دوران حرفهای، آنتونی گوردون، کریم آدیمی و گابریل ژسوس را در خط حمله در اختیار دارد.
در سوی دیگر، ژوزه مورینیو نیز در رئال مادرید بازیکنانی مانند کیلیان امباپه، وینیسیوس جونیور، جود بلینگام و یان دیومانده را در اختیار دارد.
گابریل در هر تصمیمی که در نهایت بگیرد، باید برای فرصتهایش صبور باشد. با این حال، مسیر او برای رسیدن به یک نقش ثابت در منچستریونایتد نسبت به سایر باشگاههایی که خواهان جذب او هستند، روشنتر به نظر میرسد. اصرار بر این رویکرد که «همهچیز را همین حالا میخواهم» ممکن است در نهایت به ضرر خودش تمام شود.
منچستریونایتد نباید تحت فشار قرار بگیرد

در نهایت، منچستریونایتد نمیتواند اجازه دهد بازیکنی که هنوز ۱۸ ماه تا شرکت در امتحانات GCSE فاصله دارد، باشگاه را تحت فشار قرار دهد؛ حتی اگر گابریل استعدادی بسیار ویژه باشد.
کریک و مربیان آکادمی تاکنون با او درست رفتار کردهاند و اگر او از تصمیم فعلی خود منصرف شود، به همین روند ادامه خواهند داد. اما اگر چنین اتفاقی رخ ندهد، دلیلی برای جلوگیری از جدایی او وجود ندارد.
طولانی شدن این ماجرا تنها تمرکز منچستریونایتد را از تلاش برای جبران شروع ضعیف فصل منحرف خواهد کرد. فارغ از اینکه چه کسانی او را به سمت این تصمیم سوق دادهاند، گابریل با عجله عمل کرده و به نظر میرسد اعتمادبهنفس بیش از حدی نسبت به جایگاه خود پیدا کرده است.
اسطورههای پرورشیافته در آکادمی مانند جرج بست، سر بابی چارلتون، رایان گیگز، دیوید بکام، پل اسکولز و گری نویل سالها برای رسیدن به فرصت درخشش تلاش کردند. هیچچیز به آنها بدون زحمت داده نشد و برای رسیدن به سطح اول، باید بالاترین استانداردها را در داخل و خارج از زمین رعایت کرد.
روبن آموریم، سرمربی سابق منچستریونایتد، نیز مدت کوتاهی پیش از اخراجش در ژانویه به موضوع دشواریهای جوانان اشاره کرده بود. او در یک نشست خبری گفت:
«در باشگاه ما نوعی احساس محق بودن وجود دارد. گاهی اوقات قرار گرفتن در شرایط دشوار برای بازیکنان جوان چیز بدی نیست. ما نباید همیشه برای همهچیز به دنبال تمجید و تحسین باشیم. این کار کمکی به آنها نمیکند.»
«امروزه بازیکنان صحبت میکنند و مقابل باشگاه قرار میگیرند، چون احساس میکنند مستحق چیزهای بیشتری هستند. بیایید بمانیم، بجنگیم و بر مشکلات غلبه کنیم. این راهی است که میتوانیم مشکلات را حل کنیم.»
آموریم در دوران کوتاه حضورش در منچستریونایتد اشتباهات زیادی داشت، اما این بخش از صحبتهای او نیز قابل تأمل بود. با ذهنیتی که گابریل در حال حاضر دارد، بعید است بتواند در پیراهن سرخ معروف یونایتد تفاوت بزرگی ایجاد کند.
مهمترین درسی که هر استعداد جوانی باید یاد بگیرد این است که هیچ بازیکنی بزرگتر از باشگاه نیست. اگر گابریل این موضوع را نپذیرد، شاید منچستریونایتد در نهایت ترجیح دهد اجازه جدایی او را صادر کند تا این بازیکن مسیر ساخت برند شخصی خود را در باشگاهی دیگر دنبال کند.
- برچسب ها : آرسنال, بارسلونا, جی جی گابریل, ستارههای آینده, لامین یامال, مکس داومن, منچستریونایتد