باسک قطب جدید پرورش مربیان درجه یک فوتبال جهان

اسپانیا کشوری زیبا و خوش آب و هوا در مدیترانه، جامعه ای چند فرهنگی با تاریخی غنی و سرشار از تضادها و نقاط تیره و روشن درست مثل هر تمدن دیگری در جهان است. اما این اسپانیای زیبای امروز، برآمده از دل جنگ های داخلی و دیکتاتوری وحشت فرانکو است. دیکتاتوری که علیرغم متحد کردن اسپانیا و سرکوب تمام جنگ های داخلی آن شکاف های گسترده ای را از خود به جای گذاشت و رفت.

این روزها اسپانیا آرام و با صلابت به نظر می رسد مواضع دولت این کشور در جهان عموما ضد جنگ و ضد استعماری است موضوعی که توجه نسل زد را به خود جلب کرده است. اما این روزها کمتر کسی شکاف های قومیتی موجود در این کشور واقع در جنوب اروپا را به خاطر می آورد. شاید جوانترها تلاش مقامات کاتالونیا برای استقلال و جدایی از اسپانیا در سالهای نه چندان دور را به خاطر داشته باشند تلاشی که در نهایت با لشگر کشی پلیس و ارتش اسپانیا به این ایالت البته بدون خونریزی و با دستگیری سران جدایی طلب کاتالونیا سرکوب شد. اما داستان امروز ما درباره ایالت باسک است یکی از ایالت های جدایی طلب که بر خلاف کاتالونیا با راه های مسالمت آمیز جهت استقلال طلبی بیگانه و برای رسیدن به هدف دست به اسلحه برده بود.

متولیدن دهه شصت و هفتاد چریک های جدایی طلب اتا را به یاد دارند گروهی تروریستی که با بمب گذاری و ترور سعی در اجرای سیاست های خود داشت اما در نهایت سرکوب و منحل شد. امروزه اما دیگر خبری از آن باسک خشن جنگ طلب نیست بلکه باشگاه های فوتبال باسکی تلاش می کنند تا در عرصه فوتبال اسپانیا و جهان نشان دهنده ارزش های خود باشند. تیم هایی مانند اتلتیکو بیلبائو، رئال سوسیه داد، اوساسونا، ایبار و دپورتیوو آلاوس این ایالت را در سطح اول فوتبال اسپانیا نمایندگی می کنند.

باسک این روزها فقط محل پرورش بازیکن نیست بلکه مربیان بزرگی را هم به عرصه فوتبال اروپا و جهان معرفی کرده است. مربیانی که در حال حاضر هدایت چهار تیم از شش تیم بزرگ لیگ برتر انگلستان را بر عهده دارند غول هایی که فصل آینده قرار است با هدایت مربیان باسکی شان بر سر عنوان قهرمانی لیگ برتر و لیگ قهرمانان اروپا به رقابت بپردازند.

میکل آرتتا، اونای امری، آندونی ایرائولا و ژابی آلونسو چهار مربی ممتازی هستند که به ترتیب هدایت تیم های آرسنال، استون ویلا، لیورپول و چلسی را برعهده دارند. البته در این میان یک نام دیگر هم وجود دارد که اخیرا با تیم ملی اسپانیا قهرمان جام جهانی شده است. لوئیز دلافوئنته! هرجلوتر می رویم به نام های بزرگتری می رسیم لوئیز انریکه سرمربی پاریس سن ژرمن نیز به منطقه شمال اسپانیا تعلق دارد. نقطه مشترک همه این مربیان متولد شدن در محدوده شهر سن سباستین در منطقه گیپوزکوآ واقع در ایالت باسک است. این تعداد از مربیان درجه یک در کلاس جهانی برای یک منطقه کوچک در شمال اسپانیا واقعا خارق العاده است.

نمایی از شهر زیبای سن سباستین واقع در ایالت باسک اسپانیا

ایرائولا، آرتتا، امری و ژابی آلونسو هرکدام موفقیت های تحسین برانگیزی را در بورنموث، آرسنال، بایرلورکوزن و استون ویلا کسب کرده اند و این فصل این چهار مربی که همگی آنها در باشگاه فوتبال آماتور گیبپوزکوآ در ساحل بیسکای حضور داشته و بازی کرده اند تیم های خود را برای رقابتی سنگین آماده میکنند. ایرائولا اخیرا جانشین آرنه اسلوت در لیورپول شده و توقعات از او بسیار بالاست. آرتتا قهرمان لیگ برتر شده و امری تیم بسیار قدرتمندی از استون ویلا ساخته است.

باشگاه فوتبال آماتور آنتیگوکو امروز می تواند مدعی بخشی از موفقیت تیم فوتبال بورنموث در مسیر رسیدن به رقابت های اروپایی برای نخستین بار در تاریخ این باشگاه که تحت هدایت آندونی ایرائولا صورت گرفت باشد. باشگاهی که ایرائولا در کودکی فوتبال را از آنجا آغاز کرد و در نهایت همین باشگاه آنتیگوکو بود که این فرصت را به ایرائولای جوان داد تا حرفه مربیگری خود را از آنجا آغاز نماید. بجز بورنموث، بایرلورکوزن نیز توانست با ژابی آلونسو تنها عنوان قهرمانی بوندسلیگای خود را بدست آورد آن هم در شرایطی که در فوتبال آلمان همیشه شرایط برای قهرمانی بایرن محیا می شود و تمام ظرفیت فوتبال آلمان در اختیار این تیم باواریایی است. معماری فوتبال باشگاهی در آلمان به صورتی است که تقریبا تیمی توانایی به چالش کشیدن بایرن و تصاحب تخت پادشاهی آن را ندارد گاهی جرقه هایی زده می شود که یکی از جرقه ها لورکوزن ژابی آلونسو بود که بدون بودجه بزرگ و بدون خریدهای آنچنانی بوندسلیگا را از آن خود کرد تا نشان دهد باسک علاوه بر فوتبالیست های بزرگ مربیان قابلی را نیز به جهان فوتبال معرفی می کند. میکل آرتتا هم اکنون بزرگ ترین و برجسته ترین مثال است بعد از 22 سال آرسنال را به مقام قهرمانی لیگ برتر انگلستان و فینال لیگ قهرمانان اروپا رساند و هم اکنون مشغول تدارک بیشتر برای کسب جام های بعدی است.

این موقفیت ها و این باشگاه های فوتبال آماتور ناشناخته سبب شده است تا توجه رسانه های بزرگ اروپا به سوی باسک و گیپوزکوآ جلب شود. آنها به مدیران این باشگاه ها مراجعه می کنند و از رمز و راز پرورش مربیان بزرگ در این منطقه می پرسند. مدیران باسکی معمولا با لبخند پاسخ می دهند که راز و رمزی وجود ندارد! اینجا فقط یک ایدئولوژی حاکم است کار سخت ومستمر، سالهای طولانی توسعه و تربیت نیروی انسانی و در نهایت توجه بسیار زیاد به جزئیات.

باسکی های شاغل در فوتبال انگلستان

ایرائولا خود رد رابطه با تربیت مربیان بین المللی و موفق در باسک می گوید : ” تعداد مربیان موفق باسکی  سبب شده است تا توجه همه به این موضوع جلب شده و دنبال پاسخی برای آن باشند پاسخ اصلی این است که باسک علیرغم اینکه منطقه ای کوچک در شمال اسپانیاست اما از فرهنگ فوتبالی بسیار غنی برخوردار است. ”

میکل آرتتا نیز وقتی در ارتباط با این موفقیت مربیان باسکی در سطح اول فوتبال جهان مورد سئوال قرار گرفت به یک جمله بسنده کرد : ” همه این موفقیت ها به خاطر عشق و علاقه ما به فوتبال و البته آموزش هایی است که می بینیم. ”

آموزشی که آرتتا از آن حرف می زند لزوما محدود به تربیت فوتبالیست یا مربی فوتبال نیست. بلکه بچه ها در این باشگاه ها تا قبل از ده سالگی در رشته های مختلف ورزشی به تمرین پرداخته و آموزش می بینند تا در نهایت استعداد آنها در یک رشته ورزشی کشف شود. هدف این برنامه آموزشی این است که دختران و پسران باسکی در رشته های ورزشی نظیر فوتبال، بسکتبال، والیبال، واترپولو و سایر رشته های فعالیت می کنند و آموزش می بینند تا اینکه در نهایت و تا قبل از ده سالگی در یک رشته ورزشی به تخصص و مهارت لازم برسند.

در این مدارس و باشگاه ها بخش قابل توجهی از انرژی و وقت مدیران صرف آن می شود که مربیان و پرورش دهندگان نیز از ایدئولوژی مد نظر مدیران در باسک پیروی کرده و به آن متعهد باشند. همچنین جامعه باسک نیز برای این افراد به عنوان پرورش دهنده استعدادهای این منطقه احترام زیادی قائل است.

مانو دیاز از مدیران فوتبال منطقه باسک در رابطه با اشتیاق زیاد جوانان باسکی برای مربیگری می گوید : ” در این منطقه تعداد قابل توجهی مربی وجود دارد که تناسبی با نیازهای واقعی ما ندارد اما فرهنگ اجتماعی ما طوری است که مردم به این روش علاقه زیادی نشان می دهند. ” وی ادامه ” بچه های زیادی هستند که در انتظار 16 سالگی خود برای شروع دوره های مربیگری زندگی می کنند همانطور که منتظر رسیدن زمان دریافت گواهینامه رانندگی خود هستند. ” به گفته دیاز این فرهنگ به شما می آموزد که از سنین جوانی بیاموزید که به یک اجتماع و گروه تعلق دارید و این موضوع می تواند مهارت های رهبری شما را توسعه داده و شکوفا کند. حقیقت غیر قابل انکار این است که مردم باسک به مربی احترام بسیار زیادی می گذارند.

مانو دیاز درباره نوع نگاه دیگران به مقوله مربیگری و آموزش مربیان در باسک می گوید : ” مردم یک تعریف ساده از فرآیند کاری ما در اینجا تولید می کنند و می گویند خب این یک باشگاه فوتبال آماتور است که بازیکنان و مربیان خوبی تربیت می کند. اما کاری که ما در اینجا انجام می دهیم چیزی فراتر از صرفا یک نگاه ساده و عمومی درباره بازی فوتبال است. ” به گفته دیاز : ” موضوع در باسک فراتر از این قضیه است ما نوع نگاه مان به زندگی را به اشتراک می گذاریم. یک نوع همکاری و همیاری که میان دو همسایه در فرهنگ باسک جریان دارد. ”

موضوعی که مانو دیاز به آن اشاره می کند به صورت یک سلسله مراتب منظم در دیگر باشگاه های بزرگ منطقه باسک نیز جریان دارد. باشگاه هایی مانند سوسیه داد، اوساسونا و آلاوز همگی با همین ایدئولوژی کار می کنند. مربی و بازیکن پرورش می دهند تا نظم، سبک زندگی و فرهنگ باسکی را در سراسر اروپا معرفی کنند. آری امروز باسک گروه تروریستی اتا را به زباله دان تاریخ پرتاب کرده و بجای انفجار و ترور از عشق و موفقیتی که مربیان بزرگ متولد این منطقه تولید می کنند برای معرفی خود و مردمش به جهان استفاده می کند. امروز جوخه های ترور باسکی دیگر وجود ندارند و پرچم این ایالت در دستان مربیانی نظیر آرتتا، امری، آلونسو و دلافوئنته است. جوخه های عشق به فوتبال و ورزش جای جوخه های ترور و کشتار را گرفته اند تا باسک و اسپانیا را سربلند کنند.